BAŞARILI OLMANIN KURALLARI

* Bundan yaklaşık 20 yıl önceki Bilim ve Teknik dergisinde yayınlanmış olan ve çogunlukla genç lere seslenen bu yazıyı, arşivimden çıkarıp sizlerle paylaşmak istedim. Yazmak epey zamanımı aldı bu sıcaklarda ama olsun umarım hoşunuza gider.


1- Çalışmak için uygun gün ve saat bekleme. Bil ki , hergün ve her saat çalışmanın en uygun zamanıdır.

2- Çalışmak için uygun yer ve köşe arama, bil ki her yer ve her köşe çalışmanın en uygun yeridir.

3-Bir günde ve bir zamanda yapman lazım gelen bir işi ertesi güne bırakma. Zira hergünün derdi gibi,işi de kendine yeter.

4-Bir zamanda yanlız tek bir iş yap, yanlız bir ders, bir kitap, hatta bir fasıl üzerinde çalış, ta ki, dikkatin ve kuvvetin yayılıp zayıflamasın. Bir zamanda birden fazla iş yapayım diyen,hiç birini tam ve temiz yapamaz. Dünyaca tanınmış olan büyük islam düşünürü "imam gazali"ye "ihya-i ulum"adlı büyük eserini nasıl bir çalışma ile meydana getirdigini sormuşlar. O da şöyle yanıtlamış;"Bir zamanda yanlız bir fasıl,bir bahis,bir konu üzerinde çalıştım." demiş.

5-Başladıgın bir işi yapıp bitirmeden başka bir işe başlama.Yarıda kalan iş ,başlanmamış demektir.

6-Bir günün işini bitirdikten sonra ertesi gün ne iş yapacagına karar ver. Yahut, çalışmaya başlamadan evvel, hangi iş üzerinde çalışacagını düşünüp kararlaştır ve çalışmaya bu kararla otur.

7-Bir işe başlamadan, bir dersi ögrenmeye, bir kitabı okumaya oturmadan önce düşün ve çalışman için gerekli olan şeyleri yanında ve elinin altında bulundur, ta ki ikide bir kalem, kagıt aramaya kalkıp da dikkatin dagılmasın.

8-Bir işe başlamadan önce o işi en kısa birzamanda, en kolay ve en temiz bir şekilde nasıl yapmak, nasıl ögrenip etüt etmek mümkün oldugunu iyice düşünüp hesapla.

9-Çalıştıgın bir üzerinde herhangi bir güçlügü yenmeden bir adım bile gerileme. Bilki, yılgınlık maskeli bir tembelliktir. Ve gene bilki, çalışma sevgisi güçlükleri yenmekten dogar ve kuvvetlenir. Güçlügü yenmekten hasıl olan manevi zevk, eşsiz bir zevktir. Emin ol ki savaşta zafer ve işte başarı yılmayanındır. sebat önünde güçlükler erir ve imkansız görünen, mümkün olur.

10-Bir dersi, bir kitabı en basit elemanlarına, kısım, fasıl ve bahislerine ayır. Sıra ile her bahsi iyice ve eksiksiz anlayıp ögrenmeden öbür bahse geçme. Fasıllar ve bahisler üzerinde bir kör gibi yürü. Yani attıgın adımı iyice basmadan öbürünü atma.

11-Devamlı ve planlı çalış. Hergün aynı saatlerde mutlaka çalışmaya otur. Çalışmayı uzun süre kesip terk etme. Hasta ve yorgun degilsen tatil aylarında bile yavaş ve azda olsa çalış ki, çalışma alışkanlıgın körlenmesin ve tekrar çalışmaya koyulmak için zahmet çekmeyesin.

12-Bir iş üzerinde yorulursan dinlenmek için işini degiştir ve çalışma hızını yavaşlat. Fakat dinlenme bahanesi ile,asla boş oturma. Boş oturanın içi,işlenmeyen demir gibi pas tutar.

13-Verimli çalışmayı sakın iş üzerinde geçirdigin zamanla ölçüpte, eh bugün şu kadar saat çalıştım, yetişir deme. Çalışmanın sonucuna ve ögrendigine bak.

14-Fikri çalışmalar için,aynı saatlerde devamlı ve düzenli bir surette,günde iki üç saat bile yeterlidir. İbn-i sina dünyaca meşhur olan kitabu-ş-şifa adlı eserini her gün sabah namazından sonra bagdattaki bir caminin büyük kandili altında oturarak, kuşluk vaktine kadar, yani takriben iki saat çalışmak suretiyle meydana getirmiştir. Ünlü ingiliz filozofu spencer, muazzam eserlerini, günde iki saat çalışarak yazmıştır. Her sene bin sayfaya yakın eser veren fransız yazar Emile Zola'ya bu başarının sırrını sormuşlar: "Her gün yanlız üç saat çalışır ve yazarım." demiş.

15-Sabırlı ol genç dostum. Damlaya damlaya göl olur ve aynı noktaya düşen damlacıklar,zamanla mermeri bile deler.

16-Bir işe başladıgın, bir dersi ögrenmeye, bir kitabı okumaya koyuldugun zaman telaş edip sabırsızlanma. Sakin ve metin ol. Yol al, fakat acele etme. Sindirerek çalış ve ögren.

17-İşinde ve dersinde herhangi bir fikri noktayı küçümseyerek ihmal edip geçme. Küçük ihmalden bazen büyük zararlar dogdugunu unutmayın.

18-Gece yatagına uzandıgın zaman,o gün ne yaptıgını ve yarın ne yapacagını kendine sormadan uyuma.

19-Her gün iyi bir eserden yüksek sesle beş on sayfa oku.bu sayede konuşma ve söz söyleme yetenegin gelişir.

20-Rastladıgın edebi ve felsefi bazı güzel parçaları ezberle. Bu sayede hem kelime ve ifade hazinen zenginleşir, hemde hafızan kuvvetlenir.

21-Çalıştıgın bir dersin, bir kitabın fasıl ve bahislerini bitirdikçe, kitabı kapayıp okudugunu ezberden özet halinde not et. Bir dersi, bir kitabı en iyi anlayıp ögrenmenin yolu, onu bu şekilde yazmaktır.

22-Bir dersten ögrendigin, bir kitaptan okudugun fasıl ve bahisleri arkadaşlarınla ezberden müzakere ve münakaşa et. Bu suretle hem zekan işler ve ögrendigin hazmolur, hem hafızan kuvvetlenir; hemde düzgün konuşma ve fikirlerini açık olarak ifade etme yetenegi kazanmış olursun.

23-Dikkat et: sözlerin ve yazıların kısa, açık ve anlamlı olsun.

24- Fikri çalışmanın herkesin mizacına göre degişen verimli ve eşref saatleri vardır. Bunlar bazı kimseler için sabahın erken saatleri, bazıları içinde ögleye dogru, ögleden sonra, gece saatleridir. Kendini yokla senin eşref saatlerin hangisi ise, bunları hiçbir eglenceye feda edip kaçırma.

25-Okudugun bir kitapta rastladıgın güzel bir parçayı veya orjinal bir fikri yerini ve sayfasını işaret ederek not et. Bu suretle biriktirdigin notları bir dosya veya bir fiş kutusuna sırasıyla yerleştir. Bir yazı yazmak veya bir eser yapmak istedigin zaman, bu notlar senin için zengin bir malzeme hazinesi olur.

26-Bir konu hakkında bir yazı veya bir eser yazmaga karar verdigin zaman, evvela bu konu üzerinde evvelce yazılmış eserleri oku, ta ki yazılmış ve söylenmiş şeyleri tekrar edip ömrünü israf etmeyesin.

27-Gök kubbe altında yepyeni hiçbir fikir yoktur. En yeni fikir, eski bir fikrin yeni bir elbise giymişidir.

28-Her şeyden önce,anadilini iyi konuşmayı ve iyi yazmayı ögren. İnsan için en faydalı olanı kendi ana dilidir.

29-Dilbilgisi bir amaç degil bir araçtır.Asıl amaç olan,fikir zenginligidir.

30-Kişinin kıymeti dilinin altında ve kaleminin ucunda gizlidir. Onu söz ve yazı açıga çıkarır.

31-Bir işi yapıp yapmama kararsızlıgına düştügün vakit, iki şıktan herbirinin fayda ve zararlarını iyice hesapla. Faydası çok, zararı az olan şıkkı tercih et.

32-Bir işe öfkeli ve sinirli iken karar verme. Bekle öfken geçsin. Zira öfke ile kalkan zararla oturur.

33-Çok konuşma,yerinde ve özlü konuş.Kıymet ve tesir çok sözde degil, yerinde ve özlü sözdedir.

34-Kimsenin yüzüne karşı söyleyemedigini arkasından söyleme ve bilki arkadan konuşma korkaklıgın en kötü şeklidir.

35-Kimsenin cahilligini yüzüne vurma.Bil ki, insanları en çok kızdıran ve gücendiren, cahilliklerinin yüzlerine vurulmasıdır.

36-Yalan söyleme.Yalan söyleyen, yakalanma korkusu içinde yaşayan hırsız gibidir.

37-Daima oldugun gibi görün,göründügün gibi ol. Oldugundan fazla görünmek isteyen, karşısındakilere kendi ahmaklıgını göstermiş olur.

 ramazansaman